aktualne informacje z powiatu kamiennogórskiego
fot. PTSM-JR

W dniu 16 października 2018 roku uczniowie klasy II e ze Szkoły Podstawowej nr 1 w Kamiennej Górze wybrali się na wycieczkę w ramach cyklu wycieczek ph. „Poznajemy zabytki i obiekty przyrody” organizowanego dla młodych mieszkańców Kamiennej Góry przez Zarząd Oddziału Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych przy wsparciu finansowym Gminy Miejskiej Kamienna Góra.

 

Kamiennogórscy drugoklasiści po przyjeździe do Chełmska Śląskiego itlera”Hpierwsze swoje kroki skierowali do zespołu drewnianych podcieniowych domów tkaczy tzw. „Dwunastu Apostołów” zbudowanych w 1707 r. przez cystersów z Krzeszowa dla tkaczy lnu, którzy zostali sprowadzeni z Broumowa w Czechach. W jednym z nich znajduje się Izba Tkacka Stowarzyszenia na Rzecz Rozwoju Chełmska Śląskiego „Tkacze Śląscy”. W podcieniach domków powitała ich Teresa Sobala, która zaprosiła „małych tkaczy” do Izby Tkackiej znajdującej się w jednym z Apostołów – Jakubie. Po wejściu przybyli zobaczyli stojącego w pierwszej izbie cystersa, a w głównej izbie zobaczyli wiszący na ścianie herb Chełmska Śląskiego przedstawiający srebrną górę o trzech szczytach, a nad górą wsparte na tylnych łapach o lewy szczyt jakieś zwierzę – pół lis, pół – wiewiórka, skaczące w prawą stronę.

Następnie Teresa Sobala podczas interesującej prelekcji zapoznała ich z początkami tkactwa w Chełmsko Śląskim organizowanego przez krzeszowskich cystersów., a także z przeznaczeniem poszczególnych pomieszczeń domów tkaczy, szczegółowo zaprojektowanych przez cystersów, którzy wnieśli ogromny wkład w rozwój tkactwa na Śląsku. Zakon był właścicielem aż 52 wsi oraz Lubawki i Chełmska Śląskiego do jego sekularyzacji w 1810 r. Uczestnicy wycieczki dowiedzieli się, że pierwotnie wybudowano 17 domów tkaczy, gdyż oprócz zespołu jedenastu domków tkaczy „Dwunastu Apostołów” (Piotr, Andrzej, Jakub, Jan, Filip, Bartłomiej, Mateusz, Tomasz, Jakub syn Alfeusza, Szymon oraz Juda) powstały także domy tzw. czterech Ewangelistów (Marek, Jan, Łukasz i Mateusz), Dom bez podcieni (Maciej) oraz „12 Apostoł – Judasz”. Domy zostały wybudowane nad potokiem (w wodzie moczono płótno) na południowym zboczu gór, gdzie intensywne słońce wybielało płótno, a rosnące w okolicy drzewa dawało drewno, które po odpowiednim spalaniu dawało produkt potrzebny do bielenia tkanin (tzw. potaż), a len przechowywano na strychach pod strzelistymi dachami. W Izbie Tkackiej znajdują się różnorodne narzędzia (m.in. międlico-cierlicę, szczotki do czesania lnu, wrzeciona, kołowrotki oraz krosno poziome), używane do produkcji tkanin

Podczas zajęć warsztatowych „Od posiania do utkania” Teresa Sobala opowiedziała im, że w takiej izbie mieszkała 10-osobowa rodzina tkacza, która bardzo ciężko pracowała, a ludność Chełmska Śląskiego przez długie lata zajmowała się tkactwem. Nasiona lnu siano do 8 maja, a po 10 kolejnych tygodniach następował czas zbioru plonów. Każde z nich mogło również samodzielnie dotknąć wiązki lnu oraz spróbować jak smakują jego nasiona. Słuchając opowiadania bajki „Jak Krecik dostał spodnie” dowiadywali się o kolejnych czynnościach związanych z obróbką lnu, a Krecikowi pomagały inne zwierzątka m.in.: bocian, żabka, jeż, pająk oraz mrówka. Wszyscy drugoklasiści mieli możliwość samodzielnego, pod okiem prowadzącej zajęcia, poznania na czym polegało międlenie, trzepanie oraz czesanie lnu. Każde z nich samodzielnie wykonywało poszczególne czynności tkackie, a pod cierlico-międlicą usypywała się coraz większa ilość paździerzy. Ponadto wszyscy uczestnicy bardzo ciekawych zajęć warsztatowych przekonali się jak trudną czynnością jest prawidłowe skręcenie nici. Dużą ciekawość wśród uczniów wzbudziło drewniane krosno poziome, które służyło tkaczowi do produkcji tkaniny. Wszystkie czynności przy jego obsłudze były wykonywane przez tkacza przy pomocy rąk oraz nóg. Po naciśnięciu podnóżków stopami, nicielnice podnosiły grupę nici osnowy, tworząc przesmyk, przez który przeprowadzano wątek (zespół nici biegnących w poprzek tkaniny, prostopadle do kierunku nici osnowy). W trakcie tej czynności wątek łączy się z osnową tworząc tzw. splot tkacki. Ostatnią czynnością tkacką poznaną i próbowaną przez uczestników wycieczki było wspólne wykonanie fragmentu tkaniny lnianej, co sprawiło im wiele radości. Inni w tym czasie z wielką ochotą i zaangażowaniem wytrwale międlili wiązki lnu. Po zakończeniu części warsztatowej znaleźli jeszcze czas na zakup drobnych pamiątek z udanej wycieczki do Chełmska Śląskiego.

Na zakończenie swojego pierwszego spotkania z historią tkaczy chełmskich oraz ich pracą zrobili sobie pamiątkowe zdjęcie na tle zespołu domów tkaczy „12 Apostołów” z prowadzącą bardzo interesujące i aktywizujące drugoklasistów warsztaty tkackie TERESĄ SOBALĄ serdecznie dziękując za zajęcia aktywizujące uczestników warsztatów oraz mile spędzony czas w Zespole 12 Apostołów. W drodze powrotnej zobaczyli jeszcze dwa domy nawiązujące swoim wyglądem do nieistniejącego już drewnianego domku Mateusza – jednego z 4 Ewangelistów.

Na chełmskim rynku wsiedli do minibusu „Zwiedzaczka”, którym pełni wrażeń oraz w wesołych nastrojach ruszyli w drogę powrotną do Kamiennej Góry.

Opiekunami uczestników wycieczki byli Izabela Sproch – wychowawczyni klasy oraz Jerzy Rubach – Instruktor Krajoznawstwa Regionu PTTK.

Dodaj komentarz

Pamiętaj aby przestrzegać Regulaminu dodawania komentarzy

Kod antyspamowy
Odswiez